Podnośnik do wymiany oświetlenia w hali: modernizacja na LED

Do wymiany oświetlenia na LED w hali, magazynie czy sklepie wielkopowierzchniowym najlepiej sprawdza się podnośnik nożycowy elektryczny: długa platforma mieści dwóch elektryków z zapasem nowych opraw, maszyna jest cicha, nie emituje spalin i w wielu modelach jedzie z uniesioną platformą wzdłuż rzędu opraw. Gdy oprawy wiszą nad regałami, liniami produkcyjnymi lub maszynami, pracuje się z podnośnika przegubowego elektrycznego ustawionego w alejce. Pojedyncze oprawy w biurach i sklepach na niższych wysokościach wymienia się z wąskiego podnośnika masztowego. Wysokość maszyny dobiera się do poziomu zawieszenia opraw, udźwig do ludzi, narzędzi i opraw razem, a czas najmu do liczby opraw i tempa zespołu.

Jaki podnośnik do jakich opraw?

Każda z poniższych maszyn to podnośnik koszowy (zwyżka, podest ruchomy), ale przy modernizacji oświetlenia pasuje do innego miejsca:

• Podnośnik nożycowy elektryczny: hale produkcyjne, magazyny, markety i hale sportowe, czyli wszędzie, gdzie pod rzędem opraw jest wolna posadzka. Większość nożycowych elektrycznych w naszej flocie ma od ok. 7,7 do 14,3 m wysokości roboczej i od 227 do 454 kg udźwigu, a najdłuższe platformy mają prawie 3,8 m. Wąskie modele (0,76–0,81 m szerokości) mieszczą się w alejkach i zwykłych drzwiach. Do bardzo wysokich hal jest nożycowy elektryczny PB S225-12ES o wysokości roboczej 22,5 m.
• Podnośnik przegubowy elektryczny: oprawy nad regałami wysokiego składowania, liniami produkcyjnymi, przenośnikami i maszynami, których nie da się przestawić. Maszyna stoi w alejce, a kosz sięga w bok i nad przeszkodę. W naszej flocie od ok. 10,9 do 20,4 m wysokości roboczej, udźwig kosza 200–230 kg, więc po nowe oprawy zjeżdża się częściej niż platformą nożycową. Specyfikę alejek i regałów opisujemy w artykule o podnośniku do magazynu wysokiego składowania.
• Podnośnik masztowy samojezdny: pojedyncze oprawy, downlighty i panele w sufitach podwieszanych w biurach, sklepach i na korytarzach. W naszej flocie od 10 do 12,65 m wysokości roboczej, szerokość od 0,99 m, kosz o udźwigu 200 kg dla jednego elektryka z narzędziami i wysięg boczny od 3 m, który pozwala sięgnąć nad ladę lub regał sklepowy.

Z tej samej platformy nożycowej montuje się też nowe korytka i przewody zasilające linie świetlne.

Jaki podnośnik do oświetlenia na zewnątrz?

Naświetlacze na elewacji oraz oprawy na słupach placów i parkingów wymienia się z podnośnika przegubowego spalinowego z napędem 4×4 (w naszej flocie od ok. 12,5 m wysokości roboczej). Stanie na kostce, trawniku i nierównym placu, a kosz przełoży nad ogrodzeniem, wiatą lub zaparkowanymi autami. Gdy maszyna musi stanąć daleko od oprawy, np. za rowem lub poza ogrodzeniem, lepszy jest podnośnik teleskopowy o większym wysięgu bocznym. Parkingi obsługuje się, gdy stoi na nich najmniej aut: przed otwarciem sklepu, po zamknięciu lub w weekend.

Jak dobrać wysokość podnośnika do opraw?

Wysokość robocza to wysokość podłogi platformy plus ok. 2 m, czyli zasięg rąk stojącego człowieka. Mierzy się poziom, na którym wiszą oprawy (hak, linka, listwa nośna linii świetlnej, korytko), a nie wysokość hali w najwyższym punkcie dachu. Jeśli nowe oprawy LED zawisną na innym poziomie niż stare, liczy się wyższy z nich.

Przykład: oprawy na 9 m wymagają platformy na ok. 7 m, czyli maszyny o wysokości roboczej co najmniej 9 m. Przy setkach opraw warto dodać pół metra do metra zapasu, żeby elektryk nie pracował cały dzień na wyciągniętych rękach. Większy zapas już nie pomaga: wyższa maszyna jest cięższa, szersza i trudniej wjeżdża w alejki. Zasady opisaliśmy w artykule jak dobrać wysokość roboczą podnośnika.

Ilu elektryków na platformie i ile opraw zabrać?

Najsprawniej pracuje dwóch elektryków na jednej platformie: jeden odłącza i zdejmuje starą oprawę, drugi podaje, wiesza i podłącza nową. Trzecia osoba na dole rozpakowuje oprawy, odbiera zdemontowane i pilnuje wygrodzonej strefy. Liczbę opraw na jeden kurs liczy się z udźwigu:

• udźwig to ludzie, narzędzia i oprawy razem; wartość i dopuszczalną liczbę osób podaje tabliczka platformy,
• masę nowej oprawy bierze się z jej karty katalogowej i mnoży przez liczbę sztuk,
• zdemontowane stare oprawy zjeżdżają na tej samej platformie i bywają cięższe od nowych, więc rachunek robi się w obie strony,
• udźwig minus masa osób z narzędziami, podzielony przez masę jednej oprawy i zaokrąglony w dół, daje liczbę opraw na kurs.

Przy najmniejszych nożycowych (227–230 kg) dwóch elektryków z narzędziami zostawia niewiele miejsca na oprawy, dlatego przy dwuosobowej ekipie lepiej wybrać model o udźwigu od 350 kg wzwyż. Oprawy leżą na podłodze platformy, nie opiera się ich o barierki.

Co zrobić ze zdjętymi oprawami i świetlówkami?

Świetlówki zawierają rtęć, dlatego wyjmuje się je w całości, tak żeby się nie stłukły, i zwozi na dół w kartonach lub pojemnikach. Zużyte świetlówki, inne źródła światła i stare oprawy oddaje się do utylizacji jako elektroodpady, do punktu zbiórki lub firmy odbierającej takie odpady. Kto za to odpowiada i gdzie stoją pojemniki, ustal z inwestorem przed startem.

Czy można jechać z uniesioną platformą wzdłuż rzędu opraw?

Tak, wiele podnośników nożycowych elektrycznych pozwala jechać z uniesioną platformą, sterując z kosza, przy zmniejszonej prędkości. Warunkiem jest równa, twarda posadzka bez progów, kratek i spadków, a zakres takiej jazdy określa instrukcja producenta konkretnego modelu. Dzięki temu platforma zjeżdża tylko po nowy zapas opraw albo przy zmianie rzędu. Przed ruszeniem sprawdza się, czy nad barierkami nie ma belek, korytek i zwisających przewodów.

Jak policzyć czas najmu podnośnika?

Czas najmu wynika z trzech liczb:

• liczba opraw w każdej strefie i na każdej wysokości; nad regałami może być potrzebna inna maszyna niż na otwartej hali,
• tempo zespołu: ile opraw dwie osoby wymieniają na zmianę przy tej wysokości i tym mocowaniu, najlepiej z poprzednich zleceń albo z pomiaru na pierwszym rzędzie,
• rezerwa na przejazdy między rzędami, ładowanie akumulatorów, przerwy wymuszone pracą obiektu i nietypowe mocowania, które wychodzą dopiero na górze.

Przykładowy rachunek (liczby tylko do ilustracji): 300 opraw przy tempie 30 sztuk na zmianę to 10 zmian, a z rezerwą dwóch zmian 12. Przy pracy nocą lub w weekendy przelicz zmiany na dni kalendarzowe, bo od nich zależy okres najmu. Aktualne stawki znajdziesz w cenniku.

Jak pracować w czynnym magazynie, sklepie lub hali?

• Wygrodzenie: strefę pod platformą wydziela się taśmą lub barierkami i oznakowuje, bo z góry może spaść narzędzie albo element oprawy. Nikt nie przechodzi pod platformą, a ruch wózków widłowych kieruje się innym korytarzem.
• Godziny: w zakładach pracuje się strefami, nocą lub w weekend, w sklepach przed otwarciem lub po zamknięciu, w halach sportowych poza zajęciami.
• Obwody: z elektrykiem obiektu ustala się, które obwody są wyłączane danego dnia, żeby reszta hali miała światło.
• Ładowanie: maszyna elektryczna ładuje się z gniazda 230 V; przy pracy nocą ładuje się ją w dzień.
• Ewakuacja: maszyna i wygrodzenie nie blokują wyjść ani dróg ewakuacyjnych.

Czy posadzka wytrzyma podnośnik?

Nożycowy elektryczny waży od ok. 1,5 do 5,3 t (model 22,5 m ponad 10 t), przegubowy elektryczny w naszej flocie od ok. 3,7 do 8 t, a nacisk skupia się pod kołami. Posadzka przemysłowa w większości hal utrzymuje maszyny elektryczne do ok. 7,5 t, ale potwierdza się to z zarządcą, zwłaszcza na antresolach, stropach nad garażem i posadzkach z płytek. Opony maszyn elektrycznych nie brudzą posadzki, a parkiet hali sportowej przykrywa się płytami lub matami. Jak przeliczyć masę na nacisk, pokazujemy w artykule ile waży podnośnik i jaka nośność posadzki. Przed dostawą zmierz drzwi, bramy i trasę do miejsca pracy.

Kto obsługuje podnośnik i co, gdy maszyna stanie?

Osoba obsługująca podest ruchomy musi mieć zaświadczenie kwalifikacyjne UDT, niezależnie od kwalifikacji elektrycznych. Standardowo maszynę obsługuje operator klienta, więc firmom elektrycznym opłaca się przeszkolić jednego lub dwóch elektryków; prowadzimy szkolenia UDT z egzaminem. O wynajem z operatorem zapytaj przy wycenie: to możliwe, gdy w danym terminie mamy wolnego serwisanta z uprawnieniami operatora.

Przy kilkutygodniowej modernizacji postój maszyny oznacza postój całej ekipy. Gdy podnośnik stanie, nasz serwis mobilny naprawia go na miejscu u klienta, a w razie potrzeby podstawiamy maszynę zastępczą z floty. RK Rental ma ponad 250 maszyn we flocie; z bazy w Brzozie k. Bydgoszczy dowozimy je w całej Polsce, a transport organizujemy my.

W zapytaniu podaj liczbę opraw, wysokość ich zawieszenia, rodzaj posadzki, szerokość drzwi i alejek, informację, czy oprawy wiszą nad regałami lub maszynami, oraz godziny, w których możecie pracować.

Najczęstsze pytania

Jaki podnośnik do wymiany oświetlenia na LED w hali?

Najczęściej podnośnik nożycowy elektryczny. Ma długą platformę na dwóch elektryków i zapas opraw, jest cichy, nie emituje spalin, ma koła niebrudzące, a wiele modeli może jechać z uniesioną platformą wzdłuż rzędu opraw. Większość nożycowych elektrycznych w naszej flocie ma od około 7,7 do 14,3 m wysokości roboczej i od 227 do 454 kg udźwigu. Gdy oprawy wiszą nad regałami, liniami produkcyjnymi lub maszynami, stosuje się podnośnik przegubowy elektryczny, a do pojedynczych opraw w biurach i sklepach podnośnik masztowy samojezdny.

Jak dobrać wysokość podnośnika do wymiany opraw?

Wysokość robocza to wysokość podłogi platformy plus około 2 m. Mierzy się poziom zawieszenia opraw (hak, linka, listwa nośna, korytko), a nie wysokość hali. Maszyna o wysokości roboczej równej temu poziomowi wystarczy, ale przy setkach opraw warto mieć pół metra do metra zapasu, żeby elektryk nie pracował cały dzień na wyciągniętych rękach.

Ile opraw LED zmieści się na platformie podnośnika?

Wynika to z udźwigu platformy, który obejmuje ludzi, narzędzia i oprawy razem. Od udźwigu odejmij masę osób z narzędziami, a resztę podziel przez masę jednej oprawy z jej karty katalogowej i zaokrąglij w dół. Zdemontowane stare oprawy zjeżdżają na tej samej platformie, więc rachunek robi się w obie strony. Przy dwóch elektrykach na platformie lepiej wybrać nożycowy o udźwigu od 350 kg wzwyż niż najmniejszy model o udźwigu 227–230 kg.

Na ile dni wynająć podnośnik do modernizacji oświetlenia?

Podziel liczbę opraw przez tempo zespołu (ile opraw wymienia na zmianę przy danej wysokości i mocowaniu), a do wyniku dolicz rezerwę na przejazdy, ładowanie akumulatorów, przerwy wymuszone pracą obiektu i nietypowe mocowania. Przy pracy nocą lub w weekendy przelicz zmiany na dni kalendarzowe, bo od nich zależy okres najmu. Aktualne stawki są w cenniku RK Rental.

Czy do wymiany oświetlenia z podnośnika potrzebne są uprawnienia UDT?

Tak. Osoba obsługująca podest ruchomy musi mieć zaświadczenie kwalifikacyjne UDT, niezależnie od kwalifikacji elektrycznych. Standardowo maszynę obsługuje operator klienta, dlatego firmy elektryczne często szkolą jednego lub dwóch elektryków; RK Rental prowadzi szkolenia UDT z egzaminem. O wynajem z operatorem zapytaj przy wycenie: to możliwe, gdy w danym terminie mamy wolnego serwisanta z uprawnieniami operatora.